Je bent van het zelfde genetische materiaal gemaakt als je broers en zussen. Je bent volop bezig om te ontdekken wat het leven is en dan moet je nadenken over de dood van je zus. Het frisse gevoel van onsterfelijkheid wat bij de lente van de jeugd hoort komt op losse schroeven. Als een broer of zus voortijdig sterft komt de dood dichtbij je zelf. Het klopt niet dat je zus eerder sterft dan je grootouders. Met de volgorde van doodgaan is iets mis. Het doorbreekt de natuurlijke loop der dingen.
Jaarlijks verliezen ong. 300.000 mensen in Nederland een broer of een zus. De meeste mensen maken dat mee als natuurlijk proces. Ze hebben de leeftijd hebben bereikt waarop er mensen om je heen wegvallen. In het natuurlijke volgorde overlijden eerst de grootouders, dan de ouders en tenslotte is de eigen generatie aan de beurt om het tijdelijke voor het eeuwige te verwisselen. Maar met de nodige regelmaat houdt de natuur zich niet aan deze volgorde. Dan overlijdt een broer of zus in een te vroegtijdig stadium in je leven. Het verdriet over het overlijden van een broer of zus en de daarbij behorende rouw wordt vaak niet gezien. Daarom vraagt Stichting Broederziel aandacht voor deze niet-erkende vorm van rouw.
Voorzitter Yvonne Ramaker van Stichting Broederziel verloor op elfjarige leeftijd haar zus Marièl aan de dood. Deze gebeurtenis had een ingrijpende impact op het gezin. Yvonne ging met haar verdriet en haar angst niet naar haar ouders. Ze wilde haar ouders, die een kind verloren, niet nog eens extra belasten, met haar gevoelens. Yvonne blokkeerde haar gevoelens, waardoor ze er alleen voorstond.
Overgebleven broers en zussen gaan vaak niet naar hun ouders of naar elkaar met hun verdriet. Maar waar kun jij nog terecht met je verdriet, met je verhaal? En wat zeg je als iemand je vraagt hoeveel broers en zussen je hebt? “Wat juist het verliezen van een broer of zus extra ingrijpend kan maken is dat je broer of zus niet het enige is wat je verloren hebt,” aldus Yvonne. “Je verliest ook verlies je het gezin waar je in geboren bent, en je ouders zoals je ze tot nu toe gekend hebt, jouw plek in het gezin, en dat maakt het een vierdubbel verlies.”
Bij het overlijden van een mens richt de zorgaandacht zich vaak op de ouders, de partners of eventuele kinderen. Het verdriet van broers en zussen komt nauwelijks in beeld waardoor ze dat verdriet vaak wegduwen. Broers en zussen krijgen onbewust de boodschap mee dat het de moeite niet waarde is wat ze voelen. Het wegduwen van je gevoelens kan grote impact hebben op je geestelijk ontwikkeling, zo vervolgt mevrouw Ramaker. Als je geen contact kunt maken met je eigen gevoelens dan kun je later in je leven problemen gaan ervaren in het aangaan van relaties. Bij niet erkende rouw kan onmacht ontstaan om ten volle te kunnen leven. Het komt voor dat verschijnselen als burnout en depressie door hulpverleners niet worden gerelateerd aan het verlies van broer of zus eerder in het leven.
Door de jaren heen heb ik inzicht gekregen in de invloed die de dood van mijn zus op mijn ontwikkeling, keuzes en leven heeft gehad. Daarna heb ik stapje voor stapje met steun van therapie de oude gevoelens omtrent de dood van mijn zus alsnog kunnen doorleven en integreren. Stichting Broederziel wil bewustwording op gang brengen voor wat er met mensen gebeurt die in een te vroegtijdig stadium een broer of zus hebben verloren.
Op zaterdag 16 juni Stichting Broederziel in Veenendaal een landelijke lotgenotendag. Voor informatie en aanmelding: stichtingbroederziel@gmail.com of tel. 06-12587721.
Bron: Stichting Broederziel www.stichtingbroederziel.nl